Libya'daki son gelişmelerin olası etkileri...

• 21.02.2011 10:49

Ülkede faaliyet gösteren Türk firmaların çoğunluğu inşaat sektöründe olup, bunların içinde IMKB'de işlem gören Tekfen Holding ve Akfen'in iştiraki Tav İnşaat da bulunmaktadır. Ülkede yaklaşık 200 Türk inşaat firması yaklaşık 15milyar dolarlık proje yürütmektedir. Mısır sınırına yakın bölgelerde, özellikle Bingazi ve Al Bayda'da faaliyet gösteren firmalar işçileri daha güvenlli bölgelere aktarmaya başlamışlardır.

Tekfen Holding Libya'da Al Khufra bölgesinde Büyük Yapay Nehir Projesi'ni yürütmektedir (Al Kufra -Tazerbo Su İletim Sistemi). 4 yıldır devam etmekte olan projenin kalan büyüklüğü 150milyon dolar olup Tekfen'in toplam inşaat işleri içinde %8 paya sahiptir. Projenin 2012 ortalarında bitirilmesi planlanmaktadır. Her ne kadar şirket yönetimi tarafından projede şu ana kadar herhangi bir aksama olmadığı belirtilse de, devam eden olayların bölgede yeni iş potansiyellerini bir süre ertelemesi söz konusu olabilir.

TAV İnşaat Tripoli ve Sepha havaalanlarının inşaatını yürütmektedir. Tripoli ve Sepha'da devam eden inşaatlarda TAV İnşaat'ın payı sırasıyla 333 milyon dolar ve 150 milyon dolardır (TAV İnşaat'ın toplam işlerinin %28'i). Ayrıca TAV İnşaat Akfen Holding'in Net Varlık Değeri'nin %11'ine denk gelmektedir. (Akfen Tav İnşaat'ın %42.5'ine sahiptir.)

Resmi ticaret verilerine bakıldığında 2010 yılı sonu itibariyle Türkiye ile Libya arasında iş hacminin 2.4 milyar dolara ulaştığı görülmektedir. Türkiye ülkeye daha çok makina, tekstil ve çelik ürünleri ihraç ederken Libya'dan da petrol ve petrol ürünleri ithal etmektedir.

İnşaat gelirlerinin, toplam ödemeler dengesi içinde 859 milyon dolar ile %1.8 paya sahiptir. İnşaat şirketlerinin ülke dışındaki gelirlerinin hepsini ülkeye sokmadıkları düşünüldüğünde, döviz gelirleri içindeki payı daha yüksek olma ihtimali bulunmaktadır.

Libya ve diğer Arap ülkelerindeki ayaklanmaların bu ülkelerin ekonomileri üzerindeki olumsuz etkileri, bu ülkelerde faaliyet gösteren Türk firmaları için olumsuz etki yaratabilir. Gelişmelerin banka bilançoları üzerinde de olumsuz etkisi hissedilecektir. Türk bankalarının bu bölgelerde faaliyet gösteren inşaat şirketlerine hem direk kredi biçiminde hem de bilanço dışı pozisyon riskleri bulunmaktadır.