ANALİZ-Merkezi Yönetim Bütçe Dengesi Verisi(Akbank) [FNC-NEWS]
- 15.04.2024 17:35
Makro: İlk çeyrekte büyümeyi destekleyici mali duruş
Bütçe Dengesi:
· Merkezi yönetim bütçe dengesi mart ayında 209,0 milyar TL ile Hazine nakit dengesinin (167 milyar TL) ve bir önceki yılın aynı ayının (47,2 milyar TL) üzerinde açık verdi. Faiz dışı denge de 134 milyar TL ile benzer şekilde geçtiğimiz yılın mart ayındaki açığı (2,1 milyar TL) belirgin şekilde aştı. Geçen senenin mart ayına kıyasla daha olumsuz performansta bu sene TCMB?den kâr transferi olmaması da rol oynadı.
· Yılın ilk çeyreğinde toplam ve faiz dışı bütçe açığı sırasıyla 513 milyar TL ve 263 milyar TL olarak gerçekleşti. 12 aylık birikimli olarak ise bütçe açığı 1,64 trilyon TL?ye, faiz dışı bütçe açığı da 814 milyar TL?ye yükseldi (Grafik 2). Bu açıkların milli gelire oran olarak sırasıyla %5,5 ve %2,7 olduğunu tahmin ediyoruz.
· Mevsimsellikten arındırılmış olarak faiz dışı bütçe dengesi ocak ve şubat aylarında sıfıra yakın gerçekleşmişti (Grafik 1). Ancak Mart ayında aylık bazda yeniden belirgin bir açılma gerçekleşti. Bu güçlü artışını sürdürdü ve martta yıllık bazda %491,7 arttı. Fiyat ve mevsimsellikten arındırılmış olarak şubattaki aylık bazda düşüşün ardından martta yükseliş görüldü. İthalden alınan katma değer vergisi ise martta yıllık %74,5 arttı.
§ İlave MTV tahsilatından martta 0,5 milyar TL gelir elde edildi. Böylece Temmuz 2023 ? Mart 2024 döneminde toplam gelir 33 milyar TL oldu.
o Fiyat ve mevsim etkilerinden arındırılmış vergi gelirleri martta aylık %1,1, ilk çeyrekte ise çeyreklik bazda %5,2 arttı (Grafik 3 ve 4). Vergi gelirlerinin bu seyri ilk çeyrekte iktisadi faaliyetin gücünü koruduğuna dair geçmiş değerlendirmelerimizi teyit eder nitelikte.
Grafik 3. Vergi Gelirleri (milyar TL, mev. ard., 2003 fiyatlarıyla)
Grafik 4. Vergi Gelirleri (milyar TL, mev. ard., 2003 fiyatlarıyla)
Kaynak: HMB, Akbank
Kaynak: HMB, Akbank
* Reelleştirmeler ilgili TÜFE kalemleri kullanılarak yapılmıştır.
Bütçe Giderleri:
· Merkezi yönetim bütçe harcamaları mart ayında özellikle cari transferler, mal ve hizmet alımları ile personel giderleri öncülüğünde yıllık %107 arttı ve 692,8 milyar TL olarak gerçekleşti. Ocak-Mart döneminde ise toplam 2.151 milyar TL oldu.
o Faiz dışı harcamalar martta yıllık %114, yılın ilk çeyreğinde %101 arttı 1.900 milyar TL.
§ Cari transferler kalemi martta yıllık %107 arttı. Kar Amacı Gütmeyen Kuruluşlara Yapılan Transferler kalemi ?Afet Riski Altındaki Alanların Dönüşüm Giderleri? kaynaklı 25 milyar TL ile tarihsel seyrine kıyasla Akbank
Kaynak: HMB, Akbank
* Reelleştirmeler ilgili TÜFE kalemleri kullanılarak yapılmıştır.
Tablo 1. Bütçe Dengesi (Milyon TL)
Aylık
İlk 3 Ay Birikimli
12 Aylık Birikimli
Mar.24
Mar.23
2024
2023
Mar.24
Mar.23
Merkezi Yönetim Gelirleri
483.842
286.821
1.637.198
794.728
6.052.958
2.992.291
Genel Bütçe Gelirleri
471.061
278.110
1.577.889
765.156
5.909.878
2.916.462
Vergi Gelirleri
420.468
198.590
1.343.960
631.036
5.213.790
2.529.316
Gelir Vergisi
85.156
40.185
257.505
117.173
834.346
404.891
Kurumlar Vergisi
5.076
1.440
28.291
15.265
799.340
419.851
Dahilde Alınan Katma Değer Vergisi
49.011
8.283
221.918
70.309
657.075
208.623
Özel Tüketim Vergisi
96.596
47.777
283.153
135.275
1.076.073
489.231
İthalde Alınan Katma Değer Vergisi
111.768
64.063
303.057
168.051
1.084.515
634.707
Teşebbüs ve Mülkiyet Gelirleri
6.134
57.519
48.975
67.616
114.451
112.141
Alınan Bağış ve Yardımlar ile Özel Gelirler
3.344
1.290
24.618
5.216
48.945
21.178
Faizler, Paylar ve Cezalar
39.674
16.642
154.675
55.403
508.246
235.490
Sermaye Gelirleri
747
3.734
3.333
4.649
15.998
14.877
Alacaklardan Tahsilat
694
337
2.327
1.235
8.447
3.460
Özel Bütçeli İdarelerin Öz Gelirleri
10.611
5.529
42.889
20.322
110.739
58.791
Düzen. ve Denet. Kurumların Gelirleri
2.170
3.182
16.420
9.249
32.342
17.038
Merkezi Yönetim Harcamaları
692.807
334.044
2.150.680
1.044.753
7.691.383
3.415.785
Faiz Hariç Harcamalar
618.254
288.969
1.900.204
944.095
6.866.950
3.089.063
Personel Giderleri
203.941
86.683
664.320
274.557
1.714.293
759.432
Sosyal Güv. Kur. Devlet Primi
25.922
13.767
81.510
42.835
224.410
118.423
Mal ve Hizmet Alımları
48.819
28.140
118.734
70.794
500.796
297.990
Cari8.790
Borç Verme
33.617
5.417
97.843
20.780
250.087
167.267
Faiz Harcamaları
74.553
45.075
250.476
100.658
824.433
326.722
Bütçe Dengesi
-208.965
-47.223
-513.482
-250.025
-1.638.425
-423.494
Faiz Dışı Denge
Foreks Haber Merkezi ( haber@foreks.com )
Foreks
Metals Market
Montel News
Foreks Twitter
Burada yer alan yatırım bilgi, yorum ve tavsiyeler yatırım danışmanlığı kapsamında değildir. Yatırım danışmanlığı hizmeti, aracı kurumlar, portföy yönetim şirketleri, mevduat kabul etmeyen bankalar ile müşteri arasında imzalanacak yatırım danışmanlığı sözle